Świat Nauki 7/2026
Niemal nieograniczone możliwości komputerów kwantowych w porównaniu z możliwościami tych tradycyjnych rozpalają wyobraźnię. Nie wiadomo jednak, czy zbudowanie takiego komputera w użytecznej skali jest wykonalne. Pomysłów jest wiele, zaangażowane są ogromne pieniądze, mimo to skalowanie pozostaje bardzo dużym wyzwaniem. Jeśliby się jednak udało, to w niektórych dziedzinach - choćby projektowaniu nowych materiałów czy leków - oznaczałoby skokowy postęp, w innych jednak - jak kryptografia - poważne zagrożenie. Również ich zastosowanie do rozwoju sztucznej inteligencji może budzić obawy.
Artemis czyli program powrotu człowieka na Księżyc. Jakie są dalsze plany po zakończonej sukcesem misji Artemis II? Czy na Księżycu powstanie stała baza? Czy do jej zasilania będzie niezbędna energia jądrowa? Co wiemy o budowie Srebrnego Globu i czy misje Artemis doprowadzą do przełomu w astronomii?
Coraz częściej mówi się o zespole „sercowo-nerkowo-metabolicznym”, czyli o tym, że choroby serca, cukrzyca typu 2 i chory nerek są ze sobą ściśle powiązane. Sprawdza się więc to, z czego zapewne od dawna wielu z nas zdaje sobie sprawę - że na organizm ludzki trzeba patrzeć jak na całość.
Okładkowym tematem lipcowego numeru jest kwantowa rewolucja (s. 28), a dokładniej komputer kwantowy. To dziedzina rozpalająca wyobraźnię - stworzenie maszyny liczącej o niemal nieograniczonych możliwościach w porównaniu z możliwościami dzisiejszych komputerów faktycznie byłoby niezwykłym osiągnięciem. Nie wiadomo jednak, czy zbudowanie komputera kwantowego w użytecznej skali jest w ogóle wykonalne. Pomysłów jest bardzo dużo (Przewodnik po kubitach - s. 78), zaangażowane są ogromne pieniądze, mimo to skalowanie pozostaje bardzo dużym wyzwaniem. Jeśliby się udało, to w niektórych dziedzinach - choćby projektowaniu nowych materiałów czy leków - oznaczałoby skokowy postęp. Już jednak w przypadku kryptografii komputery kwantowe i ich zdolność łamania szyfrów, stanowiłyby zagrożenie. Również ich zastosowanie do rozwoju sztucznej inteligencji może budzić obawy. Trzeba też pamiętać, że komputery kwantowe nie zastąpią konwencjonalnych - choćby z powodu swoich znacznych rozmiarów.
Drugi duży temat w bieżącym numerze to „powrót człowieka na Księżyc”, czyli program Artemis, a w szczególności zakończona sukcesem misja Artemis II. Jakie są dalsze plany? Czy na Księżycu powstanie stała baza? Czy do jej zasilania będzie niezbędna energia jądrowa? Co wiemy o budowie Srebrnego Globu? Czy misje Artemis doprowadzą do przełomu w astronomii?
Coraz częściej mówi się o zespole „sercowo-nerkowo-metabolicznym” (s. 64), czyli o tym, że choroby serca, cukrzyca typu 2 i choroby nerek są ze sobą ściśle powiązane. Sprawdza się więc to, z czego zapewne od dawna wielu z nas zdaje sobie sprawę - że na organizm ludzki zawsze trzeba patrzeć jak na całość.
Na szczególne polecenie zasługują też krótsze teksty, nawiązujące w pewnym sensie do głównych tematów - o „inwazji” sztucznych satelitów (s. 26), o problemach z mechaniką kwantową (s. 70) i o dylematach etycznych związanych z tworzeniem dzieł sztuki przez AI (s. 7). Na koniec, jak co miesiąc, zapraszamy do treningu mózgu, czyli matematycznych zagadek w rubryce Umysł giętki (s. 74).
