Świat Nauki 11/2026
Na wiele fundamentalnych pytań w nauce wciąż brak odpowiedzi i nie wiadomo, czy kiedykolwiek je poznamy.
Jak zaczęło się życie na Ziemi i jakie czynniki je zainicjowały?
Jak długo może żyć człowiek? Czy istnieje jakiś nieprzekraczalny limit, czy też postęp medycyny pozwoli żyć nam znacznie dłużej i, co ważne, w zdrowiu?
Czym jest świadomość i czy świadome są zwierzęta, rośliny, niemowlęta, osoby w śpiączce, a także sztuczna inteligencja? Jak to sprawdzić? A gdy stwierdzamy istnienie świadomości, jakie płyną z tego konsekwencje?
Czym jest ciemna materia?
Jakie są najmniejsze cegiełki, z których zbudowany jest Wszechświat? Czy Model Standardowy jest kompletny?
A co działo się przed Wielkim Wybuchem - czy istniał jakiś inny wszechświat, a jeśli tak - to jaki? A może nie było nic, tylko czym jest „nic”? A jeśli żyjemy w wieloświecie?
W numerze także m.in. artykuły o sekwestracji dwutlenku węgla w oceanach oraz o sieci dróg Cesarstwa Rzymskiego - dużo dłuższej, niż do tej pory sądzono.
Na wiele fundamentalne pytań w nauce wciąż brak odpowiedzi i co więcej - te odpowiedzi mogą być całkowicie poza zasięgiem ludzkiego poznania.
W dziedzinie biologii kluczowe kwestie dotyczą początków życia na Ziemi oraz czynników, które zainicjowały jego rozwój (s. 28), a także granic ludzkiego życia - czy istnieje jego wewnętrzny limit, czy też postęp medycyny pozwoli żyć nam znacznie dłużej i, co ważne, w zdrowiu (s. 34).
Kolejną wielką zagadkę stanowi świadomość (s. 50) – naukowcy i filozofowie od dawna próbują zdefiniować to pojęcie. Skoro więc nawet nie wiemy, czym ona jest, tym trudniej jest ustalić, czy świadome są zwierzęta, rośliny, niemowlęta, osoby w śpiączce, a także sztuczna inteligencja.
W fizyce i astronomii najgorętszym tematem pozostaje ciemna materia (s. 40), która oddziałuje wyłącznie grawitacyjnie i nie daje jej się inaczej zaobserwować. Naukowcy poszukują też fundamentalnych składników natury, sprawdzając, czy istnieją cząstki bardziej elementarne niż te opisane przez Model Standardowy (s. 34).
Pytają również o to, co działo się przed Wielkim Wybuchem - czy istniał jakiś inny wszechświat, a jeśli tak - to jaki? A może nie było nic, tylko czym jest „nic”? A może żyjemy w wieloświecie?
Polecamy także artykuły o sekwestracji dwutlenku węgla w oceanach (s. 58) oraz o sieci dróg Cesarstwa Rzymskiego - dużo dłuższej, niż do tej pory sądzono (s. 64).





