Dzieje polskiej szlachty
Pomocnik historyczny „Dzieje polskiej szlachty” przedstawia zmieniający się stosunek Polaków do szlacheckiej przeszłości. W różnych okresach historia szlachty była albo idealizowana, albo oceniana bardzo krytycznie. Po 1989 roku popularne było podkreślanie szlacheckich korzeni i zainteresowanie kulturą ziemiańską, natomiast współcześnie większą uwagę zwraca się na doświadczenia chłopów i nierówności społeczne dawnej Polski. Tę zmianę dobrze pokazują sukces książki „Chłopki” oraz popularność serialu „1670”, który w satyryczny sposób przedstawia sarmatyzm.
Pomocnik historyczny „Dzieje polskiej szlachty” przedstawia zmieniający się stosunek Polaków do szlacheckiej przeszłości. W różnych okresach historia szlachty była albo idealizowana, albo oceniana bardzo krytycznie. Po 1989 roku popularne było podkreślanie szlacheckich korzeni i zainteresowanie kulturą ziemiańską, natomiast współcześnie większą uwagę zwraca się na doświadczenia chłopów i nierówności społeczne dawnej Polski. Tę zmianę dobrze pokazują sukces książki „Chłopki” oraz popularność serialu „1670”, który w satyryczny sposób przedstawia sarmatyzm.
Autorzy pomocnika nie próbują rozstrzygać, czy szlachta była zjawiskiem pozytywnym, czy negatywnym. Ich celem jest ukazanie jej historii z wielu perspektyw. Zwracają uwagę, że znaczna część polskiej szlachty wywodziła się z nobilitowanego wcześniej chłopstwa i że stan ten był bardzo zróżnicowany.
Publikacja opisuje początki polskiej szlachty, jej mity założycielskie oraz rozwój przywilejów, które uczyniły szlachtę najważniejszą grupą polityczną w państwie. Przedstawia również codzienne życie „panów braci” – ich majątki, sposób utrzymania, rodzinę, religijność, obyczaje, kuchnię i kulturę. Na końcu omawia proces zaniku stanu szlacheckiego w XIX wieku oraz wpływ jego tradycji na współczesną polską kulturę i tożsamość. Dzięki temu tekst pokazuje zarówno znaczenie szlachty w historii Polski, jak i różne sposoby jej oceniania dzisiaj.